Cacbon C là một nguyên tố phi kim có tính chất hóa học phong phú linh hoạt đóng vai trò quan trọng trong nhiều phản ứng hóa học với quá trình sinh học. Dưới đây là những liệt kê chúng tôi tổng hợp lại về các tính chất hóa học đặc trưng của cacbon.
Tác Dụng Với Oxi Phản Ứng Cháy
Cacbon có thể phản ứng với oxi ở nhiệt độ cao tạo ra các sản phẩm khác nhau tùy thuộc vào lượng oxi cung cấp.
Khi đủ oxi
Cacbon cháy tạo thành khí carbon dioxide CO2
C + O2 → CO2
Khi thiếu oxi
Cacbon cháy không hoàn toàn tạo thành khí carbon monoxide CO
2C + O2 → 2CO
Hiện tượng: Phản ứng tỏa nhiều nhiệt, ngọn lửa sáng.

Tác Dụng Với Các Chất Oxi Hóa Khác
Tác dụng với hơi nước phản ứng tạo khí H2
Ở nhiệt độ cao cacbon phản ứng với hơi nước tạo thành khí carbon monoxide và khí hiđro.
C + H2O hơi → CO + H2
Phản ứng này sử dụng trong công nghiệp với mục đích sản xuất khí tổng hợp syngas.
Tác dụng với axit nitric đặc HNO3
Cacbon có thể phản ứng với axit nitric đặc tạo ra khí NO2 và các sản phẩm oxi hóa khác.
Tác Dụng Với Kim Loại Phản Ứng Tạo Hợp Chất Cacbua
Cacbon có khả năng phản ứng với kim loại ở nhiệt độ cao tạo thành hợp chất gọi là cacbua kim loại.
Ví dụ
Với canxi Ca
Ca + 2C → CaC2 canxi cacbua
Với sắt Fe
C + Fe → Fe3C xi măngit trong gang thép
Tính Khử Mạnh
Cacbon có khả năng khử các oxit kim loại thành kim loại tự do khi nung nóng. Đây là phản ứng quan trọng trong luyện kim.
Ví dụ
Khử oxit sắt Fe2O3
Fe2O3 + 3C → 2Fe + 3CO
Khử oxit đồng CuO
2CuO + C → 2Cu + CO2
Phản Ứng Tạo Hợp Chất Hữu Cơ
Cacbon là thành phần quan trọng trong các phản ứng hóa học tạo hợp chất hữu cơ nhờ khả năng liên kết với chính nó và các nguyên tố khác như hiđro, oxi, nitơ.
Ví dụ
Phản ứng cộng hiđro vào cacbon
C + 2H2 → CH4
Tính chất hóa học của cacbon cho thấy nó chính là một nguyên tố đa năng với vai trò quan trọng trong tự nhiên và công nghiệp từ tham gia phản ứng cháy rồi thì phản ứng khử oxit kim loại đến tạo hợp chất hữu cơ, cacbon đã và đang là yếu tố trung tâm trong nhiều ngành khoa học với sản xuất.
